Die nieuwe vakbond is allang in opkomst

Terwijl onze vrienden van het fnv over de nieuwe structuur aan het bakkeleien zijn en ook wij zelf kijken naar wat een vakbond in de toekomst zou moeten zijn, is achter onze rug -online – al een aantal jaar iets heel nieuws aan het ontstaan.

Na de platenmaatschappijen, de filmstudio’s en de kranten, lijken nu de belangenorganisaties aan de beurt om links en rechts gepasseerd te worden op internet.

Waar bonden op zoek zijn naar een ‘online strategie’ en praten over vakbond 2.0, zijn werknemers elkaar online al een paar jaar aan het opzoeken. De kids van de msn-generatie zijn inmiddels bijna 30 jaar oud. Hebben een baan, een huis, een gezin en een uitgebreid online netwerk. Vanaf hun 14e, 15e zijn ze gewend hun zaken online te bespreken. Met vrienden, vrienden van vrienden, en compleet onbekenden die zich in het uitgebreide netwerk bevinden. Ze hebben geleerd te vertrouwen op persoonlijke contacten en zijn niet onder de indruk van instanties, politiek of andere autoriteiten.

Er zijn groepen van duizenden kappers, verpleegkundigen en marketeers, die dagelijks met elkaar over hun werk praten. Online. Op hyves, facebook, linkedin of fora als fok en viva. Daar praten ze over hun vak, maar ook over collega’s, leidinggevenden, opleidingen, of de situatie in hun bedrijf of sector. Meestal zonder dat de vakbond meepraat. Niet omdat we niet welkom zijn, maar omdat we ons niet gemeld hebben. En ik krijg niet het idee dat we daar nou enorm gemist worden.

Het zal geen 10 jaar meer duren, voor er iemand met echt organisatietalent in zo’n groep opstaat. Iemand die bedenkt ‘als we ieder en euro per maand betalen, kunnen we x uur aan rechtsbijstand inkopen.’ Een paar maanden later maken ze daar 3 euro van. Dan huren ze 2 onderhandelaars, een part-time voorzitter en 2 stoelen in een callcenter. en voor je het weet zitten ze aan de cao-tafel. 

En of je dat dan een vakbond noemt, of een netwerk van collega’s, dat maakt dan niet meer uit. Het is namelijk wel de manier waarop grote groepen werknemers zichzelf aan het organiseren zijn. Net zoals de vakbonden dat – in een andere tijd en volgens ander regels –  ooit deden. Als wij blijven toekijken, worden we buitenspel gezet. 

Is het nu te laat voor ons? Dat denk ik niet, maar het is wel 5 voor 12. We hebben nog steeds meer kennis in huis en zijn nog ‘de facto’ onderhandelingspartner.

Als we dit nu oppakken en goed organiseren, kunnen we ons bij deze groepen aansluiten en mee gaan praten. Luisteren naar wat mensen beweegt, inspelen op die behoeften en daar een invloedrijke stem worden. En wie weet wat dat dan voor gevolgen gaat hebben op de vakbond van de toekomst. Maar met een beetje mazzel (en heel veel hard werk), maken we daar dan nog wel deel van uit.